-
 Có
thể nói rằng quan điểm về xây dựng TTCK của Nhà nước Việt Nam
không rõ ràng về mặt chiến lược. TTCK cần là nơi huy động vốn
dài hạn của các tập đoàn, công ty lớn có khả năng chịu đựng
những biến động lớn của thị trường hơn các doanh nghiệp nhỏ và
có khả năng trả lãi nhiều hơn lãi suất tiết kiệm ngân hàng, bởi
vì hai điểm này chính là kỳ vọng của các nhà đầu tư vào cổ phiếu.
Song cho đến nay, tất cả các công ty được niêm yết đều là các
công ty nhỏ. Thị trường chứng khoán vẫn chỉ là sân chơi của một
vài doanh nghiệp vừa và nhỏ. Nếu thị trường chứng khoán Việt Nam
có sụp đổ thì cũng không ảnh hưởng vật chất gì lớn đến nền kinh
tế, song lại làm tổn hại rất lớn niềm tin của các nhà đầu tư -
là cốt lõi cho sự tồn tại và phát triển của thị trường và là
điều rất khó có thể khôi phục lại được khi đã bị đổ vỡ.
Các DNNN ở Việt Nam vẫn tiếp tục trình Chính phủ xin phê duyệt
đầu tư cho những dự án mới từ ngân sách, quỹ hỗ trợ phát triển
hoặc đi vay ngân hàng thương mại quốc doanh, trong khi đó rõ
ràng hệ thống ngân hàng thương mại không thể và hoàn toàn không
nên là nguồn cung cấp vốn trung và dài hạn. Chừng nào mà Chính
phủ còn tiếp tục cung cấp nguồn vốn bao cấp, giá rẻ, ít rủi ro
thì các DNNN sẽ không việc gì phải đi huy động vốn trên thị
trường chứng khoán, bất kể là bằng cổ phiếu hay trái phiếu.
Chính phủ Việt Nam có thể học tập kinh nghiệm xây dựng TTCK của
Trung Quốc, hơn 80% công ty niêm yết của họ là các công ty quốc
doanh, song là các công ty có quy mô lớn nhất. TTCK của họ không
chỉ là nơi niêm yết cho các DNNN đã cổ phần hóa mà được tích cực
sử dụng làm nơi huy động vốn cho các hoạt động mở rộng sản xuất
hay đầu tư mới của cả khu vực kinh tế quốc doanh và tư nhân. Nhờ
vậy mà TTCK ở Trung Quốc phát triển rất nhanh về quy mô, và có
thể nói cho đến nay là khá bền vững.
TS. Lê Xuân Nghĩa -
Vụ trưởng, Vụ Chiến lược Ngân hàng Nhà nước
-
 Hiện
tại thị trường tài chính của Việt Nam không được điều phối mà bị
phân đoạn - thị trường tiền tệ do NHNN quản lý, thị trường bảo
hiểm do Bộ Tài chính quản lý, cổ phần hóa do Ban đổi mới DNNN
điều hành, thị trường chứng khoán lại thuộc sự kiểm soát của
UBCKNN, v.v. Chúng tôi cho rằng Chính phủ nên xem xét một mô
hình cơ quan giám sát tài chính chung ở cấp trung ương, bao gồm
tất cả các mảng của thị trường tài chính. Chính phủ Việt Nam đã
giao cho Bộ Kế hoạch Đầu tư xây dựng kế hoạch phát triển thị
trường tài chính Việt Nam nhằm quản lý thống nhất về mặt vĩ mô
và tạo sự phối hợp chặt chẽ hơn trong quá trình lập chính sách
của các Bộ ngành liên quan. Chúng tôi cho rằng đây là một bước
đi phù hợp và hy vọng rằng UBCKNN sẽ được tham gia tích cực vào
đề án này.
Ông Trần Văn Dũng -
Phó văn phòng, Uỷ ban Chứng khoán Nhà nước
-
Chính phủ vẫn còn
nắm giữ quyền sở hữu không cần thiết trong nhiều công ty cổ phần
hóa, điều này làm cho nhiều nhà đầu tư thất vọng. Lấy ví dụ về
kế hoạch cổ phần hóa Công ty sữa Vinamilk vừa rồi. Kế hoạch ban
đầu là bán 49% cổ phần ra ngoài làm cho rất nhiều tổ chức đầu tư
quan tâm, nhưng sau đó Chính phủ chỉ cho phép bán 20% cổ phần -
có nghĩa là Nhà nước vẫn là cổ đông chính, làm thu hẹp dung
lượng giao dịch cổ phiếu của Vinamilk trên thị trường. Nhà nước
nên linh hoạt hoạt hơn nữa trong việc nắm giữ tỷ lệ cổ phần
trong các công ty cổ phần hoá dể làm tăng dung lượng giao dịch
cổ phiếu trên thị trường thì mới thu hút được sự tham gia của
các nhà đầu tư tổ chức. Thị trường cổ phiếu thực sự cần một
luồng gió mới, Chính phủ có thể góp phần tạo ra luồng gió mới
này bằng cách cho các công ty Nhà nước quy mô lớn mà Nhà nước
không cần nắm giữ cổ phần chi phối được cổ phần hóa và niêm yết
trên TTCK.
Ông Nguyễn Hồng Tuấn
- Phó Giám đốc, Trung tâm Đầu tư Bảo Việt
-
Nghị định 48 (văn
bản pháp lý hiện hành cao nhất về hoạt động chứng khoán của Việt
Nam) có nhiều quy định không còn phù hợp nữa và cần được sửa đổi
sớm. Lấy ví dụ, hiện nay những nhà đầu tư mua cổ phiếu của các
công ty niêm yết vẫn chưa thể dùng chúng làm tài sản thể chấp
khi vay ngân hàng vì Nghị định không quy định điều này, trong
khi sổ tiết kiệm hay các công cụ khác như trái phiếu, kỳ phiếu
vẫn có thể thế chấp vay ngân hàng được, điều này rõ ràng không
khuyến khích người đầu tư cổ phiếu.
Ông Vũ Dương Hiền -
Chủ tịch Hội đồng Quản trị, Tổng Giám đốc,
Công ty Cổ phần giấy Hải phòng
-
Bộ Tài chính cho
phép các nhà đầu tư nước ngoài mở tài khoản chứng khoán hay tài
khoản tiền gửi tại bất kỳ công ty chứng khoán hoặc ngân hàng
thương mại nào. Trong khi đó Ngân hàng Nhà nước thì lại có quy
định quản lý ngoại hối dành riêng cho kinh doanh chứng khoán
trên TTGDCK, yêu cầu nhà đầu tư nước ngoài phải mở tài khoản tại
một ngân hàng là thành viên lưu ký dành cho nhà đầu tư nước
ngoài (hiện nay chỉ có 3 ngân hàng là HSBC, Deustche Bank và
Standard Chartered Bank). Những quy định không nhất quán này làm
ảnh hưởng ít nhiều tới niềm tin của nhà đầu tư.
Ông Lý Xuân Hải -
Giám đốc Công ty Chứng khoán Ngân hàng Cổ phần á châu (ACBS)
-
 Đường
lối chung về cổ phần hóa của Chính phủ là đúng, song biện pháp
thực hiện cổ phần hóa hiện nay là sai lầm mà hậu quả có khi phải
10-15 năm nữa chúng ta mới thấy rõ. Các DNNN đang bị xé nhỏ ra
để cổ phần hóa từng bộ phận và chỉ tạo ra các công ty quá bé,
không có các hoạt động kinh doanh có tính "xương sống". Với cách
làm này, không biết đến bao giờ chúng ta mới có thể thực sự cổ
phần hóa các DNNN lớn như Tổng công ty Petrolimex hoặc Tổng công
ty Thép Việt Nam. Chúng ta có thể học tập kinh nghiệm cổ phần
hóa của các nước khác, lấy ví dụ như nước Anh trong việc tư nhân
hóa tập đoàn dầu khí BP - thay vì tách nhỏ ra, cổ phiếu của cả
tập đoàn được bán dần cho các nhà đầu tư tư nhân.
Muốn có TTCK "thực sự", Nhà nước cần chấm dứt việc thành lập mới
các DNNN và thực hiện không chỉ cổ phần hóa DNNN qua thị trường
chứng khoán mà còn thực sự thành lập mới các công ty cổ phần
bằng cách huy động vốn qua TTCK.
Ông Trần Nghĩa Vinh
- Tổng Giám đốc, Công ty Cổ phần Bảo hiểm Petrolimex (PJICO)
>> Xem thêm
|
